پشت لبخند دیپلماتیک ترامپ به ایران چه میگذرد؟
ترامپ: هم از خشکی هم از دریا اقدام میکنیم و کار ایران را یکسره خواهیم کرد!
ترامپ یک بار دیگر ایران را غافلگیر کرد؛ این بار پای «دروازه آهنین» در میان است.
دونالد ترامپ در تازهترین اظهارات خود از احتمال پایان قریبالوقوع جنگ ایران و آمریکا خبر داده، اما همزمان هشدار داده است که آمریکا برای آغاز دوباره عملیات نظامی آمادگی کامل دارد. رئیسجمهور آمریکا مدعی شده ۸۵ درصد توان تولید موشک و پهپاد ایران از بین رفته و واشنگتن اکنون به دنبال تضمینهایی است که مانع بازسازی توان نظامی و دستیابی ایران به سلاح هستهای شود. با این حال، اظهارات او درباره ادامه محاصره نظامی و عملیات «دروازه آهنین» نشان میدهد پایان حملات لزوماً به معنای پایان تقابل دو کشور نیست.
ادعای ترامپ: ۸۵ درصد توان تولید موشک و پهپاد ایران از بین رفته است
دونالد ترامپ در اظهاراتی تازه درباره جنگ ایران و آمریکا مدعی شد توان تولید تسلیحات ایران بهشدت کاهش یافته و بخش عمده ظرفیت ساخت موشک و پهپاد این کشور از بین رفته است.
رئیسجمهور آمریکا گفت: «آنها عملاً از بین رفتهاند. توان تولیدیشان بهشدت کاهش یافته؛ البته هنوز میتوانند تعداد محدودی موشک و پهپاد بسازند اما حدود ۸۵ درصد این توان از بین رفته است.»
ترامپ در ادامه با اشاره به ارتباطات میان تهران و واشنگتن مدعی شد طرف ایرانی با لحنی بسیار مؤدبانه با آمریکا گفتوگو میکند و احتمال زیادی وجود دارد که درگیریها به پایان برسد.
او گفت امیدوار است شرایط به سمتی پیش برود که عملیات نظامی خاتمه پیدا کند و مردم آمریکا و سایر نقاط جهان پس از پایان این درگیری احساس امنیت بیشتری داشته باشند.
ترامپ همچنین با اشاره به سابقه تقابل ایران و آمریکا، آغاز این اختلافات را به سال ۱۹۷۹ نسبت داد و مدعی شد ایران در دهههای گذشته مسئول کشته شدن شمار زیادی از آمریکاییها و افراد دیگر در نقاط مختلف جهان بوده است.
رئیسجمهور آمریکا در پایان این بخش از صحبتهایش تأکید کرد که با وجود پیشرفتهایی که مدعی آن است، هیچ تضمینی درباره پایان جنگ ایران و آمریکا وجود ندارد و اگر شرایط ایجاب کند واشنگتن برای بازگشت به عملیات نظامی آماده خواهد بود.
چرا ترامپ با وجود ادعای پیروزی، پایان جنگ ایران و آمریکا را اعلام نمیکند؟
یکی از پرسشهای مهم خبرنگاران از ترامپ این بود که اگر آمریکا پیشتر اعلام کرده مانع دستیابی ایران به سلاح هستهای شده است، چرا رئیسجمهور این کشور هنوز پایان رسمی درگیریها را اعلام نمیکند؟
ترامپ در پاسخ، امنیت متحدان آمریکا در منطقه را دلیل اصلی ادامه وضعیت فعلی عنوان کرد.
او مدعی شد واشنگتن باید مطمئن شود کشورهای متحدش در خاورمیانه در معرض تهدید قرار نمیگیرند و راه حلی که برای پایان جنگ در نظر گرفته میشود صرفاً موقتی نباشد.
ترامپ با اشاره به وضعیت ایران مدعی شد ساختار سیاسی این کشور تا حد زیادی از هم پاشیده و متحدان آمریکا اکنون نسبت به شش ماه گذشته امنیت بیشتری دارند.
با این حال، او تأکید کرد ایران همچنان میتواند در خاورمیانه نقش یک بازیگر قدرتمند و چالشبرانگیز را ایفا کند.
رئیسجمهور آمریکا در این باره گفت: «میخواهیم مطمئن شویم متحدانمان در اماناند. میخواهیم مطمئن شویم این راه حل بلندمدت است نه فقط کوتاهمدت. آنها هرگز سلاح هستهای نخواهند داشت؛ اما باید مطمئن شویم این وضعیت در بلندمدت برقرار میماند.»
این بخش از اظهارات ترامپ نشان میدهد از نگاه دولت آمریکا، پایان جنگ ایران و آمریکا صرفاً به توقف حملات نظامی وابسته نیست. واشنگتن به دنبال شرایطی است که به ادعای خودش، مانع بازگشت تهدیدهای نظامی و هستهای ایران در آینده شود.
عملیات دروازه آهنین؛ ترامپ از گسترش محاصره ایران خبر داد
یکی از مهمترین بخشهای اظهارات ترامپ، اشاره او به ادامه محاصره نظامی و اجرای عملیات جدید «دروازه آهنین» بود.
ترامپ در پاسخ به خبرنگاری که درباره تکرار وعدههای او برای پایان جنگ ایران و آمریکا پرسید تأکید کرد که هدف اصلی او جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است و واشنگتن قصد ندارد فشارهای فعلی را متوقف کند.
او با اشاره به آنچه بزرگترین محاصره نظامی تاریخ آمریکا توصیف کرد، گفت عملیات دروازه آهنین نیز در حال اجراست.
به گفته ترامپ این عملیات مسیرهای زمینی را هدف قرار میدهد و آمریکا همزمان از ظرفیتهای زمینی و دریایی برای پیشبرد اهداف خود استفاده خواهد کرد.
او در این باره گفت: «دروازه آهنین مربوط به مسیرهای زمینی است؛ پس هم از خشکی و هم از دریا اقدام میکنیم و کار را یکسره خواهیم کرد.»
این اظهارات نشان میدهد دولت آمریکا حتی در صورت کاهش حملات مستقیم قصد ندارد بهسادگی از ابزارهای فشار نظامی خود صرفنظر کند.
گسترش محاصره از مسیرهای دریایی به مسیرهای زمینی میتواند به معنای تلاش برای محدود کردن بیشتر ارتباطات تجاری و دسترسی ایران به منابع و تجهیزات مورد نیاز باشد.
ترامپ: اگر توافق نکنیم، اقدامات بسیار جدی انجام میدهیم
رئیسجمهور آمریکا در ادامه اظهاراتش به احتمال دستیابی به توافق با ایران اشاره کرد اما همزمان هشدار داد که در صورت شکست مسیر دیپلماسی، گزینههای سختتری در اختیار واشنگتن قرار دارد.
ترامپ گفت: «امیدوارم بتوانیم با ایران به توافق برسیم، اما فعلاً اتفاقی نمیافتد و اگر لازم شود اقدامات بسیار جدیتری انجام خواهیم داد.»
او سپس درباره توان نظامی آمریکا صحبت کرد و مدعی شد این کشور اکنون بیش از هر زمان دیگری در تاریخ خود تجهیزات و مهمات نظامی تولید میکند.
ترامپ به ساخت کارخانههای جدید تولید تسلیحات اشاره کرد و گفت سامانههای پاتریوت، موشکهای تاماهاوک و سامانههای دفاع موشکی تاد با سرعت بیشتری در حال تولید هستند.
او همچنین از حضور یک ناو هواپیمابر دیگر خبر داد و با توصیف تجهیزات آن، بر آمادگی نظامی آمریکا تأکید کرد.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که ترامپ از یک طرف خواهان توافق با ایران است و از طرف دیگر، با تأکید بر افزایش توان تسلیحاتی آمریکا تلاش میکند هزینه مخالفت با خواستههای واشنگتن را بالا نشان دهد.
چرا ترامپ نمیخواهد احتمال حمله مجدد آمریکا به ایران را منتفی کند؟
یکی از صریحترین بخشهای صحبتهای ترامپ، پاسخ او درباره احتمال بازگشت آمریکا به جنگ بود.
رئیسجمهور آمریکا با وجود تأکید بر نزدیک بودن پایان درگیریها، گفت هیچ تضمینی وجود ندارد که عملیات نظامی دوباره آغاز نشود.
او تصریح کرد: «هیچ تضمینی نمیدهم اما اگر مجبور شویم دوباره وارد عمل شویم، کاملاً مسلح و آماده اقدام هستیم.»
این موضعگیری از نظر سیاسی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ترامپ نمیخواهد اعلام پایان جنگ بهگونهای تلقی شود که آمریکا دیگر امکان استفاده از قدرت نظامی خود را نداشته باشد.
در واقع، او تلاش میکند همزمان دو پیام را منتقل کند: نخست اینکه واشنگتن به دنبال پایان جنگ و دستیابی به توافق است و دوم اینکه اگر توافقی حاصل نشود، گزینه نظامی همچنان در دسترس خواهد بود.
چنین رویکردی میتواند بخشی از راهبرد فشار در مذاکرات باشد؛ به این معنا که آمریکا با حفظ تهدید نظامی تلاش میکند طرف مقابل را به پذیرش خواستههای خود نزدیکتر کند.
تحلیل و بررسی؛ پایان جنگ یا آغاز مرحله تازه فشار بر ایران؟
مجموع اظهارات ترامپ چند پیام مهم درباره رویکرد احتمالی واشنگتن در قبال ایران دارد.
نخست اینکه رئیسجمهور آمریکا تلاش میکند تصویری از موفقیت نظامی ارائه دهد. ادعای نابودی ۸۵ درصد توان تولید موشک و پهپاد ایران، تأکید بر فروپاشی ساختار سیاسی و اشاره به افزایش امنیت متحدان منطقهای، همگی در راستای نمایش دستاوردهای جنگ مطرح شدهاند.
با این حال، این ادعاها بهتنهایی اثباتکننده نابودی کامل ظرفیت نظامی ایران نیستند. برای ارزیابی واقعی میزان خسارت، به اطلاعات مستقل درباره توان باقیمانده، ظرفیت بازسازی و وضعیت زیرساختهای نظامی نیاز است.
دوم اینکه ترامپ ظاهراً میان پایان حملات گسترده و پایان فشار بر ایران تفاوت قائل است. تأکید بر ادامه محاصره و عملیات دروازه آهنین نشان میدهد حتی اگر حملات نظامی متوقف شوند ممکن است فشارهای اقتصادی و راهبردی ادامه پیدا کنند.
سوم اینکه رئیسجمهور آمریکا به دنبال حفظ قدرت بازدارندگی خود است. او نمیخواهد ایران یا متحدان منطقهای واشنگتن تصور کنند پایان جنگ به معنای کنار گذاشتن گزینه نظامی است.
چهارم اینکه مسئله هستهای همچنان مهمترین محور اعلامشده برای ادامه تقابل است. ترامپ بارها تأکید کرده که هدف آمریکا جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است و هرگونه توافق باید این وضعیت را در بلندمدت تضمین کند.
از سوی دیگر، اظهارات او درباره مذاکرات نشان میدهد واشنگتن هنوز امکان توافق را منتفی نمیداند. با این حال، مشخص نیست منظور ترامپ از گفتوگوهای مؤدبانه تا چه اندازه به مذاکرات جدی و دارای توافق عملی نزدیک است.
جمعبندی؛ جنگ تمام میشود یا شکل آن عوض میشود؟ پیام دوپهلو و نگرانکننده ترامپ به ایران
اظهارات جدید دونالد ترامپ نشان میدهد آمریکا در موقعیتی قرار دارد که هم از پایان قریبالوقوع جنگ ایران و آمریکا سخن میگوید و هم برای ادامه یا ازسرگیری عملیات نظامی آماده میماند.
ادعای کاهش ۸۵ درصدی توان تولید موشک و پهپاد ایران، تأکید بر ادامه محاصره، اجرای عملیات دروازه آهنین و افزایش تولید تسلیحات آمریکایی، اجزای اصلی پیامی هستند که ترامپ به تهران منتقل میکند.
در چنین شرایطی، پایان حملات نظامی لزوماً به معنای پایان تقابل نخواهد بود. اگر اختلافات درباره برنامه هستهای و شرایط مورد نظر واشنگتن حل نشود احتمال ادامه فشارها و حتی حمله مجدد آمریکا به ایران همچنان مطرح خواهد بود.
ارسال نظر