گزارشها از احتمال حمله هستهای آمریکا به ایران؛ ترامپ برای جنگ آماده است!
سفیر آمریکا در اسرائیل مدعی شد ترامپ برای استفاده از زور علیه ایران جدی است.
در حالی که احتمال حمله مجدد آمریکا به ایران بار دیگر به یکی از محورهای اصلی تنش میان تهران و واشنگتن تبدیل شده، فداحسین مالکی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، احتمال اقدام نسنجیده دونالد ترامپ حتی در سطح حمله هستهای را منتفی ندانسته و همزمان مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، هشدار داده است که بازگشت به درگیری نظامی با ایران همچنان کاملاً محتمل است. این اظهارات در شرایطی مطرح شده که ترامپ نیز فشار علیه تهران را از مسیر اقتصادی تشدید کرده است.
هشدار همزمان تهران وش واشنگتن درباره جنگ مجدد ایران و آمریکا
فداحسین مالکی در گفتوگو با خبرآنلاین درباره احتمال حمله هستهای آمریکا به ایران گفت نمیتوان احتمال تصمیمی نسنجیده از سوی دونالد ترامپ را کاملاً منتفی دانست، هرچند به اعتقاد او رئیسجمهوری آمریکا برای چنین اقدامی جسارت لازم را ندارد.
مالکی هشدار داد استفاده از سلاح هستهای میتواند دامنه درگیری را از یک رویارویی منطقهای فراتر ببرد و جهان را وارد جنگی بسیار خطرناک کند.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس همچنین تأکید کرد که اگر آمریکا اقدام نظامی تازهای علیه ایران انجام دهد، تهران خود را محدود به دفاع نخواهد کرد و متناسب با نوع حمله، پاسخ خواهد داد.
او در همین زمینه گفت: «تهران دیگر فقط در موضع دفاعی نیست و وارد مرحله بازدارندگی فعال و هجومی شده است.»
مالکی همچنین تأکید کرده است که نوع سلاح مورد استفاده آمریکا، سطح واکنش ایران را تعیین خواهد کرد و جمهوری اسلامی برای پاسخ، گزینههای مختلفی در اختیار دارد.
این موضع با اظهارات قبلی مالکی درباره احتمال اقدام نظامی دوباره آمریکا و اسرائیل همخوان است؛ او پیشتر نیز گفته بود در صورت حمله، دست ایران برای پاسخ باز خواهد بود.
مایک هاکبی: ترامپ برای استفاده از زور علیه ایران جدی است
در سوی دیگر، مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، در گفتوگو با «العربیه انگلیسی» صراحت بیشتری درباره احتمال ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران به خرج داد.
هاکبی مدعی شد احتمال بازگشت به یک درگیری آشکار با ایران واقعی است و تهران باید بداند که دونالد ترامپ در تهدیدهای خود برای استفاده از نیروی نظامی در صورت ضرورت، بلوف نمیزند.
او ادعا کرد ایران پیشتر دو بار با اقدام نظامی آمریکا مواجه شده و باید جدیت ترامپ را در نظر بگیرد.
هاکبی یک روز پیشتر نیز در گفتوگو با شبکه ۱۲ اسرائیل مدعی شده بود اگر ایران مسیر دیپلماسی را برای کنار گذاشتن برنامه دستیابی به سلاح هستهای انتخاب نکند، احتمال انجام عملیات نظامی دیگری وجود دارد. او در عین حال مدعی شد ایران در جریان جنگ ۱۲روزه سال گذشته و عملیات «Epic Fury» تضعیف شده است.
نکته مهم این است که اظهارات هاکبی درباره احتمال جنگ مجدد ایران و آمریکا بهصراحت درباره «اقدام نظامی» است و او در اظهارات منتشرشده، از حمله هستهای آمریکا به ایران سخن نگفته است. بنابراین، ادعای احتمال حمله هستهای فعلاً باید در چارچوب هشدار مالکی و نه بهعنوان تصمیم اعلامشده واشنگتن مطرح شود.
حمله مجدد آمریکا به ایران چقدر به واقعیت نزدیک شده است؟
مجموع این اظهارات به معنای اعلام تصمیم قطعی برای حمله مجدد آمریکا به ایران نیست، اما یک تفاوت مهم در ادبیات دو طرف دیده میشود.
از یک سو، مقام آمریکایی از امکان عملیات نظامی تازه سخن میگوید و صراحتاً تأکید میکند که تهدید ترامپ جدی است. از سوی دیگر، مقام جمهوری اسلامی از تغییر وضعیت ایران از «دفاع» به «بازدارندگی فعال و هجومی» سخن میگوید.
این دو موضع نشان میدهد مسئله اصلی در مقطع کنونی فقط احتمال آغاز جنگ نیست؛ بلکه مسئله مهمتر، شکل پاسخ احتمالی هر طرف در صورت شکست مسیر دیپلماتیک است.
در چنین شرایطی، احتمال حمله مجدد آمریکا به ایران را نمیتوان صرفاً با یک اظهارنظر سیاسی تأیید یا رد کرد. آنچه مستند است، افزایش سطح تهدیدهای متقابل و باقی ماندن گزینه نظامی در ادبیات رسمی آمریکاست.
فشار ترامپ از جنگ نظامی به «جنگ اقتصادی» میرود؟
همزمان با تهدیدهای نظامی، دونالد ترامپ در ۱۹ اوت اعلام کرد که آمریکا وارد مرحلهای از فشار اقتصادی گسترده علیه ایران میشود و از آن با عنوان «Economic D-Day» یاد کرد.
ترامپ تهدید کرده است کشورهایی که به ایران از طریق بانکها، شرکتها، فرودگاهها، دولتها یا شبکههای تجاری کمک کنند نیز با پیامدهای اقتصادی جدی روبهرو خواهند شد. او مشخصاً از نفت، انتقال پول، صرافیها، ثبت کشتیها و شرکتهای واسطه بهعنوان بخشهایی نام برد که باید هدف فشار قرار گیرند.
این تحول از نظر سیاسی اهمیت دارد؛ زیرا نشان میدهد دولت ترامپ همزمان دو مسیر را روی میز نگه داشته است: افزایش فشار اقتصادی و حفظ تهدید نظامی.
در نتیجه، حتی اگر حمله مجدد آمریکا به ایران در کوتاهمدت رخ ندهد، تشدید تحریمها و فشار بر شبکههای مالی و تجاری ایران میتواند بخشی از همان راهبرد فشار حداکثری باشد که واشنگتن برای تغییر محاسبات تهران دنبال میکند.
مذاکرات ایران و آمریکا؛ پنجره دیپلماسی هنوز کاملاً بسته نشده است
در این میان، سرنوشت مذاکرات ایران و آمریکا همچنان یکی از متغیرهای تعیینکننده است.
اظهارات هاکبی نشان میدهد واشنگتن گزینه نظامی را بهعنوان اهرم فشار حفظ کرده، اما همزمان مسیر دیپلماسی نیز بهطور کامل از ادبیات آمریکا حذف نشده است. هاکبی در اظهارات خود از انتخاب میان دیپلماسی و اقدام نظامی سخن گفته است.
از نگاه تهران نیز مسئله اصلی این است که مذاکره نباید در شرایطی انجام شود که تهدید نظامی بالای سر ایران قرار دارد. همین اختلاف در تعریف «مذاکره مؤثر» میتواند یکی از موانع اصلی در مسیر توافق ایران و آمریکا باشد.
بنابراین، احتمال جنگ مجدد ایران و آمریکا بیش از آنکه فقط به یک تصمیم لحظهای وابسته باشد، به مجموعهای از عوامل بستگی دارد؛ از وضعیت مذاکرات و پرونده هستهای گرفته تا محاسبات امنیتی اسرائیل و میزان فشار اقتصادی آمریکا.
حمله مجدد اسرائیل به ایران؛ متغیری که معادله را پیچیدهتر میکند
در کنار آمریکا، رفتار اسرائیل نیز میتواند بر احتمال تشدید دوباره بحران اثرگذار باشد.
در صورت افزایش تنش میان تهران و واشنگتن، احتمال حمله مجدد اسرائیل به ایران نیز به یکی از متغیرهای مهم تبدیل میشود؛ زیرا هر اقدام اسرائیل میتواند آمریکا را با تصمیم دشوارتری درباره سطح حمایت یا ورود مستقیم به درگیری مواجه کند.
به همین دلیل، بررسی احتمال جنگ ایران و اسرائیل را نمیتوان جدا از تحولات مربوط به روابط ایران و آمریکا انجام داد. در عمل، هر سه پرونده ــ برنامه هستهای ایران، مذاکرات ایران و آمریکا و تهدیدهای نظامی اسرائیل ــ به یکدیگر متصل شدهاند.
تحلیل: چرا تهدیدهای تازه الزاماً به معنای آغاز جنگ نیست؟
۱. تهدید نظامی میتواند ابزار فشار برای مذاکره باشد
واشنگتن با تأکید بر واقعی بودن گزینه نظامی تلاش میکند هزینه ادامه وضعیت موجود را برای تهران افزایش دهد. از این منظر، تهدید به اقدام نظامی الزاماً به معنای تصمیم نهایی برای آغاز جنگ نیست و میتواند بخشی از راهبرد چانهزنی باشد.
۲. اما تکرار تهدید، ریسک محاسبه اشتباه را افزایش میدهد
مشکل زمانی ایجاد میشود که تهدیدهای متقابل از کنترل سیاسی خارج شوند. اگر یک طرف تصور کند طرف مقابل در حال آمادهسازی حمله است، ممکن است برای جلوگیری از غافلگیری دست به اقدام پیشدستانه بزند. این همان نقطهای است که احتمال حمله مجدد میتواند از یک ابزار فشار سیاسی به یک بحران واقعی تبدیل شود.
۳. فشار اقتصادی جایگزین کاملی برای عملیات نظامی نیست
تصمیم تازه ترامپ برای تشدید فشار اقتصادی نشان میدهد واشنگتن فعلاً ابزارهای غیرنظامی را نیز جدی دنبال میکند. اما اگر این فشارها نتواند رفتار تهران را تغییر دهد، فشار سیاسی برای استفاده دوباره از گزینه نظامی میتواند افزایش پیدا کند.
از سوی دیگر، تجربه درگیریهای قبلی نشان داده است که عملیات نظامی لزوماً به معنای پایان اختلاف بر سر پرونده هستهای یا مسائل امنیتی منطقه نیست. به همین دلیل، تهدید نظامی میتواند همزمان هم ابزار بازدارندگی باشد و هم عاملی برای افزایش ریسک درگیری.
جمعبندی؛ آیا حمله مجدد آمریکا به ایران نزدیک است؟
در شرایط فعلی، هیچ اعلام رسمی درباره تصمیم قطعی آمریکا برای آغاز حمله مجدد آمریکا به ایران وجود ندارد. با این حال، اظهارات مایک هاکبی نشان میدهد گزینه نظامی همچنان در محاسبات واشنگتن قرار دارد و سفیر آمریکا در اسرائیل احتمال عملیات جدید را رد نکرده است.
در طرف مقابل، فداحسین مالکی از آمادگی ایران برای پاسخ به هرگونه اقدام آمریکا سخن گفته و هشدار داده است که تهران خود را صرفاً در وضعیت دفاعی تعریف نمیکند.
بنابراین، نشانه اصلی فعلی نه آغاز قطعی جنگ مجدد ایران و آمریکا، بلکه بالا رفتن سطح بازدارندگی، تهدید و فشار متقابل است. اگر مسیر مذاکرات ایران و آمریکا دوباره فعال شود، احتمال کاهش تنش وجود دارد؛ اما شکست دیپلماسی در کنار تشدید فشار اقتصادی و ادامه تهدیدهای نظامی میتواند بار دیگر احتمال رویارویی مستقیم را افزایش دهد.
ارسال نظر