پیشبینی تکاندهنده از قیمت دلار/ بانک مرکزی: قیمت دلار باید بیشتر شود، دلار ۲۳۰ هزار تومانی ارزان است!
دو هشدار مهم درباره آینده بازار ارز؛ قیمت دلار از ۲۲۸ هزار تومان تا کجا بالا میرود؟
قیمت دلار در حالی در بازار آزاد حوالی ۲۲۸ هزار تومان قرار گرفته که دو روایت متفاوت درباره مقصد احتمالی بازار ارز مطرح شده است؛ وحید شقاقی شهری، اقتصاددان، در یک سناریوی بدبینانه رسیدن دلار به ۲۵۰ هزار تومان تا پایان سال را محتمل دانسته و همزمان محسن زنگنه از دیدگاهی در سیاست ارزی سخن گفته که بر مبنای آن نرخ ارز میتواند به محدوده ۲۶۰ هزار تومان برسد. در این میان، رشد نقدینگی، تحریمها، دسترسی به منابع ارزی و اخبار سیاسی همچنان چهار متغیر مهم برای مسیر قیمت دلار محسوب میشوند.
قیمت دلار امروز؛ بازار در فاصله ۲۲۸ تا ۲۵۰ هزار تومان
قیمت دلار امروز شنبه ۲۸ شهریور ۱۴۰۵، در شروع معاملات بازار آزاد حدود ۲۲۷ هزار و ۹۰۰ تومان گزارش شده است؛ یعنی بازار فعلاً پایینتر از محدوده ۲۳۰ هزار تومان قرار دارد.
این رقم در حالی ثبت شده که طی روزهای گذشته دلار تا محدوده ۲۳۵ هزار تومان نیز پیش رفته بود. بنابراین فاصله فعلی بازار با سطح ۲۵۰ هزار تومان که در سناریوی بدبینانه شقاقی شهری مطرح شده، حدود ۲۲ هزار تومان است.
در بازار طلا نیز هر گرم طلای ۱۸ عیار در معاملات امروز در محدوده ۲۳ میلیون و ۳۵۰ تا ۲۳ میلیون و ۴۹۰ هزار تومان گزارش شده است.
پیشبینی قیمت دلار تا پایان سال؛ عدد ۲۵۰ هزار تومان از کجا آمد؟
وحید شقاقی شهری، کارشناس اقتصادی، در گفتوگو با «تجارتنیوز» مسیر آینده بازار ارز را بیش از هر چیز به متغیرهای پولی و وضعیت منابع ارزی وابسته دانسته است.
او پیشبینی کرده در صورت تداوم فشارهای اقتصادی، نرخ رشد نقدینگی تا پایان سال ۱۴۰۵ میتواند به محدوده ۶۰ تا ۶۵ درصد برسد و حجم نقدینگی به حدود ۲۴ تا ۲۵ هزار همت افزایش پیدا کند. در همین سناریوی بدبینانه، قیمت دلار تا پایان سال حدود ۲۵۰ هزار تومان برآورد شده است.
نکته مهم این است که عدد ۲۵۰ هزار تومان پیشبینی قطعی قیمت دلار نیست؛ بلکه شقاقی شهری آن را در قالب یک سناریوی بدبینانه و با فرض استمرار برخی فشارهای اقتصادی مطرح کرده است.
این اقتصاددان همچنین گفته خرید دلار در محدوده ۲۳۵ هزار تومان از نظر او پرریسک است و در شرایط فعلی، طلا و سکه ظرفیت رشد بیشتری نسبت به دلار دارند. او خرید پلهای صندوقهای طلای بورس یا طلای ۱۸ عیار را بهعنوان راهبرد مورد نظر خود مطرح کرده است.
هشدار درباره نقدینگی؛ موتور پنهان افزایش قیمتها
اهمیت پیشبینی شقاقی شهری فقط در عدد ۲۵۰ هزار تومان خلاصه نمیشود. بخش مهمتر اظهارات او به حجم نقدینگی مربوط است.
طبق توضیح این کارشناس اگر رشد نقدینگی و پایه پولی بالا بماند و رشد واقعی اقتصاد نزدیک صفر یا منفی باشد، ارزش ریال همچنان تحت فشار قرار میگیرد. در چنین شرایطی افزایش تقاضا برای داراییهایی مانند ارز و طلا میتواند بخشی از نقدینگی را به سمت بازارهای دارایی هدایت کند.
شقاقی شهری در اظهارات دیگری که در «خبرآنلاین» منتشر شده، حتی احتمال رسیدن تورم نقطهای اسفندماه به محدوده ۹۰ تا ۱۰۰ درصد را در صورت تداوم شرایط مورد اشاره مطرح کرده است. این رقم نیز پیشبینی یک کارشناس و وابسته به تحقق مجموعهای از فرضهاست، نه یک آمار قطعی درباره آینده اقتصاد ایران.
دلار ۲۶۰ هزار تومانی؛ ادعای متفاوت محسن زنگنه
در سوی دیگر، محسن زنگنه، اقتصاددان و نماینده مجلس، از زاویه متفاوتی به نرخ ارز نگاه کرده است.
به گزارش «اقتصاد ۱۲۰»، زنگنه با انتقاد از سیاست ارزی بانک مرکزی گفته است وقتی تورم در سطح ۸۰ درصد قرار دارد افزایش نرخ ارز متناسب با تورم از نگاه سیاستگذار میتواند طبیعی تلقی شود.
او با اشاره به اینکه دلار در ابتدای سال در محدوده ۱۴۰ تا ۱۵۰ هزار تومان قرار داشته، گفته است اگر نرخ ارز متناسب با تورم ۸۰ درصدی افزایش یابد رقم محاسباتی آن به محدوده ۲۶۰ هزار تومان میرسد و تثبیت دلار در ۲۳۰ هزار تومان میتواند از نگاه سیاستگذار یک دستاورد تلقی شود.
زنگنه همچنین عبدالناصر همتی را «فاقد یک راهبرد بهروز برای مدیریت اقتصاد کشور» توصیف کرده و از ادامه استفاده از مدیرانی که به گفته او برنامه تازهای ندارند، انتقاد کرده است. این بخش، موضع و ارزیابی سیاسی-اقتصادی زنگنه است و نمیتوان آن را بهعنوان واقعیت اثباتشده درباره سیاست بانک مرکزی ارائه کرد.
یک ادعای سنگین درباره نفت؛ چرا بازار ارز باید به آن توجه کند؟
همزمان با بحث درباره آینده قیمت دلار، حسین صمصامی، نماینده مجلس، موضوع دیگری را مطرح کرده که مستقیماً به منابع ارزی کشور مربوط میشود.
صمصامی در نطق خود در مجلس مدعی شد بیش از ۸۶ میلیون بشکه نفت بدون دریافت تضمین بهصورت اعتباری واگذار شده، در حالی که به گفته او فقط ۳۰ میلیون بشکه به خریدار نهایی منتقل شده و سرنوشت بیش از ۵۶ میلیون بشکه مشخص نیست. این اظهارات توسط خبرگزاری آنادولو نیز گزارش شده است.
او این موضوع را به شرایط اقتصادی و ارزی کشور مرتبط دانست و خواستار پاسخگویی مسئولان وزارت نفت شد.
البته این ادعا باید از اظهارنظر کارشناسی درباره قیمت دلار تفکیک شود. در منابعی که برای این گزارش بررسی شد، این ادعا بهعنوان اظهارنظر صمصامی منتشر شده و برای تأیید مستقل جزئیات معامله نفتی، اسناد یا توضیحات رسمی طرفهای ذیربط در دسترس قرار نگرفته است. بنابراین نمیتوان رقمهای مطرحشده را بدون قید «ادعا» بهعنوان واقعیت قطعی منتشر کرد.
قیمت دلار تا عید به کجا میرود؟
پاسخ به این سؤال بیش از آنکه به یک عدد ثابت وابسته باشد، به چند متغیر کلیدی بستگی دارد.
اولین متغیر، ورود واقعی ارز به اقتصاد است. شقاقی تأکید کرده اخبار سیاسی بهتنهایی نمیتوانند یک روند نزولی عمیق و پایدار برای بازار ارز ایجاد کنند و کاهش پایدار قیمت دلار زمانی محتملتر است که اخبار سیاسی به ورود واقعی منابع ارزی و رفع محدودیتهای بانکی و اقتصادی منجر شود.
دومین عامل، رشد نقدینگی است. اگر نقدینگی با سرعت بالا افزایش پیدا کند اما تولید و رشد اقتصادی متناسب با آن افزایش نیابد، فشار بر ارزش پول ملی میتواند ادامه پیدا کند.
سومین عامل، انتظارات تورمی است. حتی پیش از وقوع یک تغییر واقعی در عرضه و تقاضای ارز، تغییر انتظارات میتواند رفتار معاملهگران و تقاضای احتیاطی را تغییر دهد.
چهارمین متغیر نیز بازار جهانی طلاست. به همین دلیل، قیمت طلا در ایران فقط تابع قیمت دلار نیست و همزمان از اونس جهانی طلا نیز اثر میگیرد. امروز هر گرم طلای ۱۸ عیار در محدوده ۲۳.۳ تا ۲۳.۵ میلیون تومان گزارش شده است.
تحلیل؛ اختلاف عددها در واقع از دو نگاه متفاوت میآید
آنچه در کنار هم قرار گرفتن این اظهارات نشان میدهد، اختلاف بر سر یک عدد ساده نیست؛ بلکه دو نگاه متفاوت درباره سازوکار تعیین نرخ ارز مطرح شده است.
شقاقی شهری بیشتر روی نقدینگی، پایه پولی، رشد اقتصادی و دسترسی به منابع ارزی تمرکز دارد و عدد ۲۵۰ هزار تومان را برای یک سناریوی بدبینانه مطرح کرده است.
زنگنه اما از زاویه سیاست ارزی و نحوه محاسبه نرخ ارز متناسب با تورم به محدوده ۲۶۰ هزار تومان اشاره کرده است.
بنابراین این دو رقم را نباید بهعنوان دو پیشبینی قطعی و مستقل از یکدیگر در نظر گرفت. حتی قیمت فعلی دلار نیز نشان میدهد بازار هنوز در محدودهای پایینتر از هر دو عدد مورد بحث قرار دارد.
از طرف دیگر، کاهش دلار از محدوده ۲۳۵ هزار تومان به حدود ۲۲۸ هزار تومان در فاصله کوتاه اخیر نشان میدهد بازار ارز همچنان نسبت به اخبار و تغییر انتظارات حساس است. در ۲۶ شهریور نیز رسانههای مختلف از عقبنشینی دلار به زیر ۲۳۰ هزار تومان خبر داده بودند.
بنابراین مسیر قیمت دلار تا پایان سال را نمیتوان تنها با یک فرمول یا یک اظهارنظر تعیین کرد. رشد نقدینگی بالا میتواند فشار افزایشی ایجاد کند، اما ورود ارز، تغییر شرایط سیاسی و کاهش ریسکهای خارجی میتواند جهت حرکت بازار را تغییر دهد.
جمعبندی؛ دلار ۲۵۰ هزار تومانی هدف قطعی نیست
قیمت دلار امروز در محدوده ۲۲۸ هزار تومان قرار دارد، اما در روزهای اخیر بازار تا محدوده ۲۳۵ هزار تومان نیز پیش رفته است. در چنین شرایطی، پیشبینی دلار ۲۵۰ هزار تومانی وحید شقاقی شهری برای پایان سال و اشاره محسن زنگنه به محدوده دلار ۲۶۰ هزار تومانی، توجه بازار را به سقفهای بالاتر جلب کرده است.
با این حال، هیچیک از این ارقام را نمیتوان نرخ قطعی آینده دانست. سناریوی شقاقی شهری به تداوم رشد بالای نقدینگی و فشارهای اقتصادی وابسته است و رقم مطرح شده از سوی زنگنه نیز در چارچوب تحلیل او از رابطه تورم و نرخ ارز بیان شده است.
برای بازار، متغیر تعیینکنندهتر از خود عدد ۲۵۰ یا ۲۶۰ هزار تومان، این است که آیا در ماههای آینده رشد نقدینگی مهار میشود، منابع ارزی واقعی افزایش مییابد و شرایط سیاسی و تحریمی تغییر میکند یا خیر؟
پاسخ این سوالها میتواند مسیر قیمت دلار، طلا و سایر داراییها را در ماههای پایانی سال تعیین کند.
ارسال نظر