ترامپ: ناوگانی بزرگتر از ناوگان ونزوئلا در راه ایران است / هشدار رئیس ستاد ارتش: امنیت اسرائیل به خطر خواهد افتاد!
ناوهای آمریکا نزدیک ایران؛ تهدید نظامی یا فشار برای توافق؟
در ادامه افزایش تنشها در منطقه، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده، با اشاره مستقیم به آرایش نظامی آمریکا اعلام کرد که «بزرگترین و قدرتمندترین کشتیهای جهان» در نزدیکی ایران مستقر شدهاند؛ اظهاراتی که بار دیگر گمانهزنیها درباره حمله آمریکا به ایران را در محافل سیاسی و رسانهای تقویت کرده است. ترامپ در عین حال مدعی شد همچنان به مسیر دیپلماسی امیدوار است و گفت اگر توافقی حاصل نشود، «آنوقت مشخص خواهد شد که ایران درست گفته بود یا نه».
رئیسجمهور آمریکا پیشتر نیز از حرکت ناوگانی گسترده به سمت ایران خبر داده و تاکید کرده بود این آرایش نظامی حتی از ناوگانی که پیشتر به سوی ونزوئلا اعزام شده بود بزرگتر است؛ موضوعی که در کنار تهدیدهای تلویحی اخیر نشانهای از تداوم سیاست فشار حداکثری واشینگتن تلقی میشود و احتمال حمله آمریکا به ایران را بیش از گذشته در کانون توجه قرار داده است.
برای مواجهه با تهدیدهای آمریکا آمادهایم
در سوی مقابل، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، پس از نشست خبری مشترک با همتای ترکیهای خود، در گفتوگو با شبکه «سیانان ترک» اعلام کرد تهران مجموعهای از گزینهها را برای مواجهه با تهدیدهای پیش رو بررسی کرده و برای سناریوهای مختلف آماده است. او در پاسخ به پرسشهایی درباره تقویت سامانههای دفاعی یا احتمال دریافت حمایت نظامی از روسیه و چین، از ارائه جزئیات خودداری کرد.
عراقچی همچنین درباره احتمال بستن تنگه هرمز گفت گزینههای متعددی روی میز قرار دارد و در واکنش به پرسشی درباره هماهنگی دولت و حاکمیت در نحوه پاسخ به تهدیدها تاکید کرد در این زمینه اجماع کامل وجود دارد. وزیر خارجه جمهوری اسلامی با اشاره به گزارشها درباره افزایش حضور نظامی آمریکا و برخی کشورهای اروپایی در منطقه تصریح کرد ایران تحولات را بهدقت زیر نظر دارد و برای همه سناریوهای احتمالی آماده است؛ موضوعی که به گفته او جای نگرانی ندارد.
اهرم فشار آمریکا برای مذاکره با ایران
در همین زمینه، ابوبکر الشماحی، تحلیلگر الجزیره، نوشت راهبرد دونالد ترامپ بر مبنای تحت فشار قرار دادن دشمنان طراحی شده، اما اگر طرف مقابل احساس کند چیزی برای از دست دادن ندارد این سیاست میتواند نتیجه معکوس داشته باشد و پیامدهای غیرمنتظرهای در معادلات منطقهای ایجاد کند؛ بهویژه در شرایطی که خاطره حمله آمریکا به ایران در ژوئن ۲۰۲۵ همچنان در ذهن افکار عمومی زنده است.
در آن مقطع، آمریکا به سایتهای هستهای ایران حمله کرد، اما ترامپ تلاش داشت این اقدام را آغاز یک جنگ تمامعیار نشان ندهد و مدعی شد زمان صلح فرا رسیده است. با این حال، اکنون و پس از گذشت چند ماه، رئیسجمهور آمریکا بار دیگر از حملهای بزرگتر سخن گفته و با اعزام ناو هواپیمابر و نیروهای گسترده نظامی به آبهای پیرامون ایران، ادعا میکند هدفش وادار کردن تهران به توافقی فراگیر است؛ توافقی که پایان برنامه هستهای، محدودسازی توان موشکی و قطع حمایت از متحدان منطقهای را شامل میشود.
تهران اما با تکیه بر تجربه سالهای گذشته، نسبت به اقدامات غیرمنتظره دولت ترامپ بیاعتماد است و هرگونه امتیازدهی را زمینهساز فشارهای بیشتر میداند؛ نگاهی که در کنار نگرانیها از حمله مجدد اسرائیل به ایران، محاسبات امنیتی جمهوری اسلامی را پیچیدهتر کرده است. از نگاه برخی ناظران، اگر طرف ایرانی به این جمعبندی برسد که چیزی برای از دست دادن ندارد، دامنه اثرگذاری سیاست فشار واشینگتن بهشدت محدود خواهد شد.
نیروهای مسلح در بالاترین سطح آمادهباش قرار دارند
همزمان با تشدید حضور نظامی آمریکا در خلیج فارس و برخی کشورهای عربی، امیر حاتمی، رئیس ستاد ارتش جمهوری اسلامی، با هشدار به آمریکا و اسرائیل اعلام کرد نیروهای مسلح در پی استقرار گسترده نیروهای آمریکایی در منطقه، در بالاترین سطح آمادهباش قرار دارند. به گزارش ایرنا، او تاکید کرد هرگونه اشتباه دشمن امنیت خود، منطقه و اسرائیل را به خطر خواهد انداخت و افزود توان دفاعی و هستهای جمهوری اسلامی قابل حذف نیست.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که واشینگتن ناوگروه تهاجمی دریایی به رهبری ناو هواپیمابر «آبراهام لینکلن» را به خاورمیانه اعزام کرده است. افزایش این تحرکات، نگرانیها درباره رویارویی مستقیم ایران و آمریکا را تشدید کرده است. تهران پیشتر نیز هشدار داده بود پاسخش به هرگونه اقدام نظامی، حملات موشکی به پایگاهها، کشتیها و متحدان آمریکا، بهویژه اسرائیل خواهد بود؛ سناریویی که در کنار احتمال حمله مجدد اسرائیل به ایران میتواند منطقه را وارد مرحلهای پرتنشتر کند.
پیام ناوهای جنگی ترامپ به تهران؛ توافق یا رویارویی؟
در مجموع، چشمانداز پیش رو میان تهران و واشینگتن در نقطهای حساس قرار دارد؛ از یکسو مسیر مذاکره ایران و آمریکا همچنان بهعنوان گزینهای برای مهار تنشها مطرح است و از سوی دیگر، سایه تهدید نظامی پررنگتر شده است. مقامات آمریکایی تلاش میکنند با ترکیبی از فشار و پیشنهاد گفتوگو، ایران را به توافقی جدید سوق دهند اما تداوم فضای تهدیدآمیز و گمانهزنیها درباره حمله آمریکا به ایران، اعتماد لازم برای پیشرفت مذاکرات را تضعیف کرده است. در چنین شرایطی، هرگونه توقف یا شکست در گفتوگوها میتواند زمینهساز تشدید تنش و حتی افزایش احتمال حمله مجدد اسرائیل به ایران در چارچوب هماهنگیهای امنیتی منطقهای شود.
با این حال، ناظران معتقدند آینده تحولات تا حد زیادی به تصمیم طرفین در هفتهها و ماههای آینده وابسته است؛ تصمیمی که میتواند میان احیای دیپلماسی یا ورود به فاز پرخطر تقابل نظامی یکی را رقم بزند. اگر کانالهای مذاکره ایران و آمریکا فعال بماند امکان مهار بحران و کاهش احتمال حمله آمریکا به ایران وجود دارد، اما در صورت فروپاشی روند سیاسی، سناریوهای سختتری روی میز قرار خواهد گرفت. در این میان، نگرانیها از نقشآفرینی بازیگران ثالث و احتمال حمله مجدد اسرائیل به ایران نیز عاملی است که میتواند معادلات امنیتی منطقه را پیچیدهتر و پرهزینهتر کند.
ارسال نظر