تعلیق مذاکرات توسط ایران؛ ترامپ: آماده «اقدام نظامی شدید» هستم!
ترامپ تهدید کرد؛ شکست مذاکرات میتواند به تشدید حمله صآمریکا به ایران منجر شود.
تشدید حمله آمریکا به ایران بار دیگر به یکی از مهمترین محورهای تحولات منطقه تبدیل شده است. در حالی که دونالد ترامپ اعلام کرده در صورت شکست مذاکرات، آماده صدور دستور «اقدام نظامی شدید» علیه ایران است، همزمان العربیه به نقل از یک منبع گزارش داده جمهوری اسلامی مذاکرات را پایانیافته نمیداند و خواهان ازسرگیری گفتوگوها از همان نقطه توقف، با اولویت بررسی وضعیت تنگه هرمز، داراییهای مسدودشده و سپس پرونده هستهای است.
توافق یا جنگ؟ همزمان با هشدار ترامپ، ایران شروط خود برای ادامه مذاکرات را روی میز گذاشت
همزمان با افزایش گمانهزنیها درباره تشدید حمله آمریکا به ایران، دو پیام متفاوت از تهران و واشنگتن منتشر شده است؛ پیامهایی که از یک سو احتمال بازگشت به میز مذاکره را زنده نگه میدارند و از سوی دیگر، گزینه اقدام نظامی را همچنان روی میز نگه داشتهاند.
العربیه به نقل از یک منبع گزارش داده است که جمهوری اسلامی به مقامهای پاکستانی اطلاع داده از مذاکرات خارج نشده و تنها روند گفتوگوها را به حالت تعلیق درآورده است. به گفته این منبع، تهران تأکید کرده مذاکرات باید از همان مرحلهای که متوقف شده بود ادامه پیدا کند و بر پایه تفاهمهای قبلی پیش برود.
این منبع افزوده است که جمهوری اسلامی آمادگی خود را برای ادامه مذاکرات در ژنو، دوحه یا اسلامآباد اعلام کرده و در عین حال مخالفت خود را با ایجاد گذرگاه جدید در تنگه هرمز مطرح کرده است. همچنین تهران خواستار آن شده که دستور کار مذاکرات ابتدا بر موضوع تنگه هرمز، سپس داراییهای مسدودشده ایران و در نهایت برنامه هستهای متمرکز باشد.
در مقابل، دونالد ترامپ در گفتوگو با اکسیوس اعلام کرد تصمیم گرفته حملات آمریکا به ایران را متوقف کند تا فرصت دیگری برای دیپلماسی فراهم شود اما هشدار داد اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، دستور اقدام نظامی بسیار شدید را صادر خواهد کرد.
ترامپ در این مصاحبه گفت: «ما در حال مذاکراتی بسیار جدی و عمیق با ایران هستیم. اگر این مذاکرات به نتیجه نرسد، بار دیگر به اقدامات نظامی بسیار شدید روی خواهیم آورد.»
رئیسجمهوری آمریکا همچنین درباره فرصت باقیمانده برای دیپلماسی اظهار داشت: «زمان زیادی نمانده. یا باید سریع پیش برود، یا اصلاً پیش نخواهد رفت.»
او توضیح داد که تصمیم به توقف عملیات نظامی را پس از درخواست کشورهای میانجی اتخاذ کرده است. به گفته ترامپ، «همه کسانی که با ایران سروکار دارند از او خواستنهاند که حمله نکند» وی همچنین ادعا کرد که تصور میکند ایران به دنبال دستیابی به توافق است.
ترامپ درباره علت پذیرش درخواست میانجیها نیز گفت: «نه چیزی به دست آمد و نه چیزی از دست رفت.» او اضافه کرد که پس از توقف حملات، قیمت نفت کاهش یافت و بازارهای سهام با رشد مواجه شدند.
همزمان، ترامپ اعلام کرد که در دیدار خود با بنیامین نتانیاهو درباره ایران گفتوگو کرده و مدعی شد: «اگر من رئیسجمهوری نبودم، ایران تا الان به سلاح هستهای دست یافته و اسرائیل نابود شده بود.»
تشدید حمله مجدد آمریکا به ایران؛ دیپلماسی در آخرین فرصت؟
تحولات اخیر نشان میدهد که هم تهران و هم واشنگتن هنوز مسیر مذاکره را کاملاً نبستهاند، اما فاصله میان مواضع دو طرف همچنان قابل توجه است.
ایران خواهان ادامه مذاکرات با آمریکا بر مبنای تفاهمهای قبلی و تغییر اولویت دستور کار است، در حالی که واشینگتن با تعیین ضربالاجل کوتاه، احتمال حمله آمریکا به ایران را به عنوان اهرم فشار حفظ کرده است. همین موضوع باعث شده احتمال تشدید جنگ ایران و آمریکا همچنان یکی از سناریوهای قابل توجه در فضای سیاسی و امنیتی منطقه باقی بماند.
تنگه هرمز؛ محور جدید اختلاف
برجسته شدن موضوع تنگه هرمز در مواضع اخیر تهران نشان میدهد این گذرگاه راهبردی دیگر تنها یک مسیر انتقال انرژی نیست، بلکه به یکی از محورهای اصلی مذاکرات تبدیل شده است.
اصرار جمهوری اسلامی بر تعیین تکلیف وضعیت تنگه هرمز پیش از ورود به سایر پروندهها میتواند نشاندهنده تلاش برای پیوند دادن مسائل امنیت دریایی، تحریمها و مذاکرات هستهای در قالب یک بسته واحد باشد.
همزمانی تهدید نظامی ترامپ با اعلام آمادگی ایران برای ادامه مذاکرات، نشان میدهد هر دو طرف در حال استفاده همزمان از دیپلماسی و بازدارندگی هستند.
اگر مذاکرات ایران و آمریکا پیشرفت کند احتمال کاهش تنش، ثبات بیشتر بازار انرژی و کاهش نگرانیها درباره امنیت خلیج فارس افزایش خواهد یافت.
اما در صورت شکست گفتوگوها، احتمال تشدید حمله آمریکا به ایران، افزایش درگیریهای منطقهای، رشد ریسک سرمایهگذاری، نوسان قیمت نفت و تشدید فشارهای سیاسی و امنیتی بر منطقه دور از انتظار نخواهد بود.
از سوی دیگر، دیدار ترامپ و بنیامین نتانیاهو بر روند تصمیمگیریهای آینده درباره ایران اثرگذار است؛ موضوعی که از نگاه بسیاری از ناظران، یکی از مهمترین متغیرهای روزهای آینده خواهد بود.
ارسال نظر