فوری / ترامپ بیخیال ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ایران شد!
بلومبرگ فاش کرد: هدف اصلی آمریکا دیگر برنامه هستهای ایران نیست.
در حالی که گمانهزنیها درباره ازسرگیری مذاکره ایران و آمریکا شدت گرفته، فرانسه اعلام کرده تا زمان بازگشایی تنگه هرمز هیچ تحریمی علیه تهران لغو نخواهد شد؛ همزمان بلومبرگ از تغییر اولویت دولت ترامپ از پرونده هستهای به امنیت این آبراه استراتژیک خبر داده است.
قبل از بازگشایی تنگه هرمز هیچ تحریمی لغو نمیشود
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، اعلام کرد تا زمانی که موضوع بازگشایی تنگه هرمز حلوفصل نشود، هیچگونه لغو یا کاهش تحریمهای فرانسه علیه جمهوری اسلامی در دستور کار قرار نخواهد گرفت.
بارو در گفتوگو با رادیو RTL گفت: «تنگه هرمز میراث مشترک بشریت است و هیچکس حق ندارد برای عبور از آن باج یا حق تردد تعیین کند.»
اظهارات وزیر خارجه فرانسه در شرایطی مطرح میشود که همزمان گمانهزنیها درباره ازسرگیری مذاکره ایران و آمریکا و احتمال دستیابی تهران و واشینگتن به یک یادداشت تفاهم موقت افزایش یافته است. پیشتر نیز فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، از احتمال کاهش بخشی از تحریمها علیه ایران بهعنوان بخشی از نقشآفرینی اروپا برای کاهش تنشهای خاورمیانه سخن گفته بود؛ پیشنهادی که از سوی اورزولا فن در لاین «خام» توصیف شد.
تمرکز واشینگتن بر بازگشایی تنگه هرمز
خبرگزاری بلومبرگ گزارش داده دولت دونالد ترامپ در تلاش برای پایان دادن به جنگ با ایران، تمرکز خود را از پروندههای پیچیده هستهای و موشکی جمهوری اسلامی به مسئله بازگشایی تنگه هرمز منتقل کرده است؛ گذرگاهی راهبردی که تحلیلگران آن را مهمترین اهرم فشار ایران در بحران اخیر میدانند.
بر اساس این گزارش، راهبرد جدید کاخ سفید بر «بازگشایی تنگه هرمز به هر قیمت» استوار شده و مذاکرات دشوارتر درباره برنامه هستهای و موشکهای بالستیک ایران به مراحل بعدی موکول شده است.
بلومبرگ همچنین نوشت این تغییر رویکرد در حالی رخ داده که آتشبس شکننده ایران و آمریکا طی روزهای اخیر بارها با تبادل آتش و حملات متقابل تحت فشار قرار گرفته است. پس از آنکه ترامپ دستور حفاظت ناوهای آمریکایی از کشتیهای تجاری عبوری از تنگه هرمز را صادر کرد، تنشها شدت گرفت و همزمان جمهوری اسلامی نیز برخی تاسیسات نفتی در امارات متحده عربی را هدف قرار داد.
آیا مذاکره ایران و آمریکا از پرونده هستهای عبور کرده است؟
به نوشته بلومبرگ، با وجود آنکه ترامپ پیشتر نابودی برنامه هستهای ایران را هدف اصلی جنگ عنوان کرده بود، اکنون حفظ جریان انتقال نفت و گاز از تنگه هرمز به اولویت فوری واشینگتن تبدیل شده است.
دیوید تاننباوم، مدیر شرکت مشاوره تحریمهای بلک استون کامپلاینس سرویسز، به بلومبرگ گفت: «دولت ترامپ به شدت میخواهد از این جنگ خارج شود و اکنون تنها هدف واقعی آن برقراری دوباره ناوبری در تنگه هرمز است.» او اضافه کرد: «حتی این پرسش مطرح شده که آیا برنامه هستهای ایران هنوز روی میز مذاکره ایران و آمریکا قرار دارد یا خیر.»
در مقابل، کاخ سفید تاکید کرده موضوع هستهای همچنان بخشی از مذاکرات ایران و آمریکا است. اولیویا والز، سخنگوی کاخ سفید، گفت ترامپ «همه گزینهها را روی میز نگه داشته» تا اطمینان حاصل شود جمهوری اسلامی هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نمیکند.
طرح آمریکا برای توافق موقت با ایران
همزمان با افزایش قیمت جهانی انرژی، مقامهای آمریکایی اعلام کردهاند جنگ با ایران بهطور رسمی با اجرای آتشبس پایان یافته، هرچند درگیریهای پراکنده همچنان ادامه دارد.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفت واشینگتن اکنون تلاش میکند مذاکرات را بر «آزادسازی» تنگه هرمز متمرکز کند. به گفته او، ترامپ ترجیح میدهد «یادداشت تفاهمی برای مذاکرات آینده» تدوین شود تا در نهایت به بازگشایی تنگه هرمز و بازگشت شرایط جهانی به وضعیت عادی منجر شود.
بلومبرگ گزارش داد ترامپ سهشنبه شب و همزمان با توقف ناگهانی طرحی موسوم به «پروژه آزادی»، اعلام کرده بود دو طرف به توافق نزدیک شدهاند؛ توافقی مبتنی بر یک یادداشت یکصفحهای که هدف اصلی آن، بازگشایی مسیر عبور کشتیها و تعویق مذاکرات دشوارتر عنوان شده است. ترامپ بعدتر از جمهوری اسلامی خواست تا روز جمعه به پیشنهاد آمریکا پاسخ دهد.
ادامه درگیریها در میانه مذاکرات ایران و آمریکا
با وجود تحرکات دیپلماتیک، درگیریها ادامه پیدا کرده است. آمریکا شامگاه پنجشنبه ادعا کرد ناوهایش در تنگه هرمز هدف موشکها و پهپادهای ایرانی قرار گرفتهاند؛ حملاتی که به دور تازهای از حملات آمریکا علیه سایتهای پرتاب در خاک ایران منجر شد.
روز جمعه نیز جنگندههای اف/ای-۱۸ سوپر هورنت نیروی دریایی آمریکا دو کشتی تجاری با پرچم جمهوری اسلامی را از کار انداختند؛ اقدامی که بخشی از فشار واشینگتن برای وادار کردن تهران به بازگشایی تنگه هرمز توصیف شده است.
بلومبرگ در ادامه گزارش خود نوشت برخی مقامهای پیشین آمریکا و منتقدان، رویکرد ترامپ را مشابه مدیریت دیگر بحرانهای بینالمللی از سوی او میدانند؛ از جمله آتشبس غزه که هرچند جنگ را متوقف کرد، اما مسائل پیچیدهتر را به آینده موکول کرد.
آصلی آیدینتاشباش، کارشناس خاورمیانه در موسسه بروکینگز، گفت: «ترامپ پیگیری لازم را انجام نمیدهد. سیاست خارجی او مبتنی بر اعلام پیروزی و امید به حل شدن خودبهخود مشکلات است.»
بیاعتمادی تهران به مذاکره با آمریکا
بلومبرگ همچنین گزارش داد استیو ویتکاف و جرد کوشنر پس از تلاش برای تثبیت آتشبس غزه، به پرونده مذاکره ایران و آمریکا منتقل شدند؛ مذاکراتی که در نهایت به حملات مشترک آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی منتهی شد.
بر اساس این گزارش، رهبران جمهوری اسلامی اکنون نسبت به مذاکره ایران و آمریکا بیاعتماد هستند و تاکنون نشانهای از عقبنشینی در موضوع برنامه هستهای یا توقف غنیسازی اورانیوم، دو مطالبه اصلی واشینگتن، نشان ندادهاند.
در مقابل، تهران کنترل خود بر تنگه هرمز را تشدید کرده و با وضع پروتکلهای جدید دریایی و دریافت عوارض از کشتیها، تلاش کرده موقعیت خود را در این گذرگاه استراتژیک تقویت کند.
مایکل کارپنتر، عضو موسسه بینالمللی مطالعات استراتژیک، به بلومبرگ گفت: «ایران نوعی خفگی اقتصادی بر اقتصاد جهانی ایجاد کرده است.» او افزود: «آمریکا اکنون فقط تلاش میکند شرایط پیش از جنگ را با بازگشایی تنگه هرمز احیا کند.»
ارسال نظر