آغاز دور سوم مذاکرات در ژنو/ تردید ترامپ درباره توافق

ترامپ می‌خواهد بدون جنگ، با ایران به توافق برسد

گروه سیاسی مستقل آنلاین- دور سوم مذاکرات روز پنجشنبه بین عباس عراقچی و استیو ویتکاف در ژنو برگزار می‌شود.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در آستانه دور سوم مذاکرات، اقدام به بازنشر سخنان مجری تندروی فاکس نیوز و افزایش تردیدها از دستیابی به توافق با ایران کرد.

ترامپ با بازنشر سخنان مارک لوی مفسر و مجری تندروی فاکس نیوز در تروث سوشال، تردیدها درباره امکان دستیابی به توافقی پایدار با ایران را برجسته کرد.

براساس این گزارش، طبق پیش بینی لوی، حتی اگر بهترین توافق تاریخ شامل توقف برنامه هسته‌ای، حذف موشک‌ های بالستیک و پایان حمایت از گروه‌های مسلح با ایران حاصل شود، چه تضمینی وجود دارد که ایران حاضر به پذیرش شده و پایبند بماند؟ چون مسئله صرفا مذاکره یا دیپلماسی نیست بلکه به ماهیت و ایدئولوژی حاکم بر ایران باز می‌گردد.

تجربه سال‌ های گذشته نشان داده عقب‌ نشینی‌ های احتمالی می‌ تواند موقتی باشد و تهران در بلند مدت اهداف را دنبال کند. تجربه کره شمالی هم هشدار می دهد ایران نیز ممکن است پس از دوره‌ای توقف، برنامه‌ ها را از سر بگیرد.

افزایش سطح غنی‌ سازی، استفاده از سانتریفیوژهای پیشرفته و محدود شدن نظارت‌ های بین‌ المللی پس از خروج آمریکا از توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ نشانه‌ ای از بی‌ اعتمادی است.

سیدحسین نقوی حسینی درباره ارزیابی متفاوت و بعضا متناقض ایران و آمریکا از نتیجه مذاکرات گفت: مواضع آمریکا و متحدانش درباره روند مذاکرات با جمهوری اسلامی ایران نشان می دهد که‌ ترامپ به دنبال یک برجام خوب است و گزینه نظامی،‌ انتخاب نخست او نیست.

وی با بیان اینکه ترامپ می خواهد توافقی بهتر از برجام صورت گیرد، افزود: برجام امتیازاتی به ایران داده بود و حالا آمریکایی ها نسبت به آن حساس هستند و می خواهند آن امتیازات کم شود. از طرفی ایران دنبال جنگ نیست و ترامپ نیز می خواهد بدون جنگ با ایران به توافق برسد.

این فعال سیاسی اظهار کرد: توافق بین ایران و امریکا صورت می گیرد چون دو طرف می دانند تنش نظامی هزینه بر است و مشکلات بزرگی را به وجود می آورد. ایران، ونزوئلا نیست اگر تنش نظامی پیش بیاید، اتفاقی رخ ندهد، قطعا همه کشورهای منطقه از این تنش دچار خسارت جبران ناپذیر می شوند.

وی ادامه داد: هر چند گفته می شود آمریکایی‌ها می خواهند انرژی مورد نیاز خود را از ونزوئلا تأمین کنند اما همچنان تنگه هرمز گلوگاه انرژی برای غرب و چین محسوب می شود که در صورت درگیری نظامی، این گلوگاه فشرده خواهد شد و کاهش تزریق نفت به بازار جهانی شوک بزرگی را به اقتصاد همه کشورها تحمیل می کند.

این استاد دانشگاه یادآور شد: آمریکا دورنمایی درباره بعد از جنگ با ایران ندارد و نمی داند چه می شود؟ حتی اگر هم آمریکا در جنگ پیروز شود، برآوردی ندارد که چه در ایران اتفاق می افتد بنابراین تنش نظامی اصلا گزینه قابل قبولی نیست و در منطق سیاسی نمی گنجد. به ویژه آنکه ایران این جنگ را تهدید موجودیتی می بیند و قطعا از موجودیت خود دفاع خواهد کرد بنابراین همه توان خود را خواهد گذاشت تا هر منافعی را از دشمن هدف قرار دهد؛ پس دو طرف دنبال توافق هستند.

روزنامه نیویورک‌تایمز در گزارشی مدعی شده است که دونالد ترامپ در جلسه‌ای در اتاق وضعیت کاخ سفید با حضور مقامات ارشد امنیتی و نظامی، گزینه‌های مختلفی از جمله «ضربه نظامی بزرگ» علیه ایران را بررسی کرده است.

بر اساس این گزارش، ترامپ به مشاوران خود گفته چنانچه مسیر دیپلماسی یا یک حمله محدود اولیه نتواند ایران را به پذیرش خواسته‌های واشنگتن درباره برنامه هسته‌ای وادار کند، امکان اجرای حمله‌ای گسترده‌تر در ماه‌های آینده را رد نخواهد کرد.

طبق ادعای این روزنامه، اهداف مورد بحث شامل مقرهای فرماندهی سپاه پاسداران، تأسیسات هسته‌ای و زیرساخت‌های مرتبط با برنامه موشک‌های بالستیک ایران بوده است.

این گزارش در حالی منتشر شده که قرار است هیأت‌های آمریکا و ایران طی روزهای آینده در ژنو دیدار کنند؛ مذاکراتی که برخی آن را آخرین فرصت برای جلوگیری از تشدید تنش‌ها ارزیابی می‌کنند.

نیویورک تایمز به نقل از منابع آگاه مدعی شده ترامپ تمایل دارد در صورت شکست مذاکرات، یک «ضربه اولیه» برای افزایش فشار روانی و سیاسی علیه تهران انجام دهد.

این روزنامه همچنین نوشته است حتی در داخل دولت آمریکا نیز درباره امکان تحقق اهداف اعلامی از طریق حملات هوایی تردیدهایی وجود دارد. برخی مقامات نظامی به دشواری هدف قرار دادن تأسیسات عمیق و زیرزمینی ایران اشاره کرده‌اند.

گزارش مزبور می‌افزاید در نشست کاخ سفید، علاوه بر ترامپ، مقاماتی از جمله معاون رئیس‌جمهور، وزیر خارجه، رئیس ستاد مشترک ارتش و رئیس سازمان اطلاعات مرکزی حضور داشته‌اند و درباره ابعاد عملیاتی و پیامدهای احتمالی هر گزینه بحث شده است.

در بخش دیگری از این گزارش، از بررسی یک پیشنهاد جدید سخن گفته شده که بر اساس آن، ایران بتواند صرفا در چارچوبی بسیار محدود و برای اهداف تحقیقاتی و درمانی فعالیت غنی‌سازی انجام دهد؛ پیشنهادی که هنوز مشخص نیست مورد پذیرش هیچ‌یک از طرفین قرار گیرد.

انتشار این گزارش همزمان با افزایش تحرکات نظامی آمریکا در منطقه و استقرار تجهیزات دریایی و هوایی در نزدیکی ایران صورت گرفته است.

کارشناسان معتقدند طرح موضوع «ضربه اولیه» می‌تواند بخشی از جنگ روانی همزمان با مذاکرات باشد؛ مذاکراتی که نتیجه آن بر روند تحولات آتی منطقه تأثیرگذار خواهد بود.