بازی پیچیده مذاکرات؛ ماجرای ویتکاف در تلآویو چه بود؟
سفر استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، به اسرائیل، نشاندهنده عمق تلاشهای دولت دونالد ترامپ برای آمادهسازی مسیر احتمالی مذاکره با ایران است.
به گزارش خبر فوری به نقل از جروزالم پست، این دیدار، برخلاف ظاهر رسمیاش، بیشتر آزمونی برای سنجش خطوط قرمز اسرائیل و واکنش تلآویو به هرگونه توافق احتمالی با ایران تلقی میشود. منابع اسرائیلی به جروزالم گفتهاند که این دیدار، بخشی از روندی است که از مرحله برنامهریزی فراتر رفته و وارد عرصه واقعی سیاسی و دیپلماتیک شده است.
اهداف ویتکاف؛ روشن شدن محدودیتها
نقش اصلی ویتکاف، بر اساس گزارشها، یافتن چارچوبی مشخص درباره مرزهای قابل مذاکره با ایران نیست، بلکه درک خطوط قرمز اسرائیل است. اسرائیل در این مرحله قصد ندارد مستقیماً مذاکره کند، بلکه میخواهد واکنشهای احتمالی خود به هرگونه توافق را آشکار کند تا واشینگتن بتواند مسیر سیاسی خود را تنظیم نماید.
از منظر اسرائیل، ترامپ واقعاً به مذاکره با تهران علاقهمند است، اما نه برای حل کامل مسائل منطقهای یا برنامه هستهای ایران، بلکه به این دلیل که بتواند یک دستاورد سیاسی داخلی ایجاد کند. به عبارت دیگر، هدف اصلی، ایجاد یک تصویر موفقیتآمیز در صحنه داخلی آمریکا است، نه تضمین امنیت اسرائیل یا تغییر بنیادین سیاست ایران.
ضرورت رضایت اسرائیل
به باور ویتکاف هر توافق احتمالی با ایران بدون رضایت ضمنی اسرائیل قابل پذیرش نخواهد بود. این رضایت نه به دلیل حق وتو رسمی، بلکه به دلیل تاثیر افکار عمومی و موضع اسرائیل در ذهن رأیدهندگان آمریکایی و حزب جمهوریخواه است. منابع خبری تأکید میکنند که اگر اسرائیل مخالفت عمومی کند، ترامپ نمیتواند آن توافق را بهعنوان یک موفقیت داخلی ارائه دهد.
چالشهای تهران
در مقابل، ایران همچنان پیامهای سختی ارسال میکند. منابع نزدیک به مذاکرات گفتهاند که موضوعات کلیدی از جمله برنامههای هستهای و موشکی ایران تا حد زیادی غیرقابل مذاکره هستند. بنابراین هر توافق احتمالی، به احتمال زیاد شامل چند امتیاز محدود و قابل قبول برای تهران خواهد بود، بدون آنکه تغییرات بنیادی در سیاستهای کلان ایران ایجاد شود.
در این میان، اسرائیل نه تنها به عنوان یک بازیگر خارجی، بلکه به عنوان عامل فشار داخلی برای آمریکا عمل میکند. افکار عمومی اسرائیل و نگرانیهای امنیتی آن کشور میتواند مسیر مذاکرات را تحت تأثیر قرار دهد. تحلیلگران معتقدند که اسرائیل در نقش ناظر و مشاور کلیدی باقی میماند و حتی در صورت توافقهای محدودی که آمریکا با ایران به دست میآورد، تلآویو ملاک ارزیابی موفقیت یا شکست آن توافق خواهد بود.
فشار سیاست داخلی آمریکا
ترامپ نیز با محدودیتهای سیاسی داخلی مواجه است. او نیاز دارد که مذاکرات با ایران را به یک پیروزی آشکار در عرصه سیاسی آمریکا تبدیل کند تا جایگاه خود را در حزب جمهوریخواه و افکار عمومی تثبیت نماید. هرگونه شکست یا مخالفت اسرائیل، میتواند این دستاورد احتمالی را به شکست سیاسی تبدیل کند.
علاوه بر فشارهای داخلی، تعاملات منطقهای نیز پیچیده است. آمریکا تلاش دارد تعادلی میان فشار بر ایران، حفاظت از امنیت اسرائیل و پیشگیری از گسترش نفوذ ایران در منطقه ایجاد کند. در عین حال، تلآویو و مقامات امنیتی آن کشور نگرانند که توافق محدود ممکن است به احیای برنامههای موشکی و هستهای ایران در آینده بینجامد.
مسیر مذاکرات هنوز طولانی است
در مجموع، سفر ویتکاف به اسرائیل نشان میدهد که مذاکرات احتمالی با ایران وارد مرحلهای حساس و علنی شده است. اما همزمان، این مسیر پر از پیچیدگیهای سیاسی داخلی و منطقهای است. اسرائیل نقش ضابط خطوط قرمز و ناظر بر توافقها را ایفا میکند، ایران همچنان انعطاف محدودی نشان میدهد، و ترامپ در تلاش است که یک پیروزی سیاسی داخلی از این روند استخراج کند. با توجه به این شرایط، هرگونه توافق احتمالی هنوز در مراحل ابتدایی بررسی و هماهنگیها با اسرائیل و دیگر بازیگران منطقهای قرار دارد و مسیر طولانی و پرچالشی در پیش رو دارد.
منبع: خبر فوری
ارسال نظر